رئیس کنفدراسیون صادرات ایران مطرح کرد: عملیاتی شدن پنجره واحد تجارت در گمرک به نفع اقتصاد کشور است

به گزارش روابط عمومی کنفدراسیون صادرات ایران، محمد لاهوتی به اجرایی شدن پنجره واحد تجارت فرامرزی در گمرک با مدیریت دکتر مسعود کرباسیان، تلاش کارکنان این سازمان با همکاری متخصصان دانشگاه تهران است که منجر به کاهش چشمگیر زمان و هزینه تجارت، شفافیت در رویه‌ها و فرآیندهای گمرکی و تجاری و مقابله با قاچاق شده است.  

مشروح گفت‌وگو با این فعال تجاری را می‌خوانید:

همانطور که می‌دانید حداقل 5 نوع تسهیل و خدمت ویژه شامل استرداد حقوق حقوق ورودی، تعیین گمرکات تخصصی و مسیر ویژه برای صادرات در گمرک، حمل یکسره کالاهای صادراتی، قبول ضمانت‌نامه به جای پرداخت نقدی عوارض و ارزیابی در محل صادرات یا تولید کالاهای صادراتی از طرف گمرک برای صادرکنندگان در نظر گرفته شده است. ارزیابی شما از میزان تأثیرگذاری این تسهیلات بر افزایش صادرات چیست؟

گمرک یکی از سازمان‌های پیشرو در بحث تسهیل فرآیند صادرات در کشور بوده است و این موضوع به اواسط دهه 70 برمی‌گردد. بعد از برداشته شدن پیمان نامه ارزی در اوایل دهه80 این فرآیند به مراتب آسان‌تر شد و تا جایی پیش رفت که پروسه صادرات کالا از شرایط زمان بودن به شرایط نسبتاً معقول و منطقی رسید، همچنین گمرک تلاش کرد تا این زمان را نیز کم کند و خود را با استانداردهای جهانی درخصوص زمان صادرات تطبیق دهد و توانست این زمان را به حداقل برساند و تسهیلات بسیاری را در خدمت صادرکنندگان قرار دهد. با توجه به 5 موضوعی که در سوال اشاره شد برخی از این موارد در سال‌های گذشته هم وجود داشته مانند حمل یکسره و ارزیابی در محل، ولی در دوره اخیر خصوصاً در دولت یازدهم بحث استرداد بیشتر مورد توجه قرار گرفته است که این موضوع در برگشت سرمایه در گردش واحدهای تولیدی صادراتی بسیار حایز اهمیت است و باید از مدیریت فعلی گمرک که توانسته است منابع لازم را برای استرداد فراهم کند واقعاً تشکر کرد. نکته بعدی بحث پنجره واحد تجارت فرامرزی است که در این دولت اتفاق افتاد و توانست خیلی از مشکلات صادرات را کم کند و مدت زمان فرایند صادرات را به کمتر از یک روز کاهش دهد. پنجره واحد فرآیندی بود که از چند سال قبل شروع شده و ما امروز شاهد نتایج آن هستیم. پنجره واحد کار بسیار مهمی بود که در گمرک اتفاق افتاد و توانست رتبه کسب‌وکار کشور را ارتقاء دهد.

این روزها شاهد این هستیم که برخی از وزارتخانه‌ها درخصوص اجرای پنجره واحد گمرکی مسائلی را عنوان می‌کنند، مشکل اصل را از کجا می‌دانید؟

این مشکلات بیشتر برمی‌گردد به حوزه تقنینی ما، یعنی وقتی که قانون نوشته می‌شود نباید اتفاقاتی رخ دهد که براساس قانون موازی‌کاری به وجود آید، پنجره واحد به صورت قانونی در اختیار گمرک است، ولی وزارت صنعت، معدن و تجارت هم براساس ماده 38  قانون بهبود فضای کسب‌وکار مدعی است که آنها متولی این امر هستند و آنها باید این کار را انجام دهند و به عقیده من این موضوع را در ضعف تقنینی و عدم توجه به قوانین مرتبط یا متناظر است که باعث می‌شود وزارتخانه‌ها هم با هم برخورد پیدا کنند. به نظر من این موضوع در بهبود فضای کسب‌وکار ما تأثیر مثبی نخواهد داشت مخصوصا که شرایط کسب‌وکار فعلی کشورمان مناسب و استاندارد نیست. پنجره واحد تجارت فرامرزی در کشور با جسارت یک مدیر عملیاتی (دکتر کرباسیان) اجرایی شد و اکنون شاهد نتایج آن در بحث شفافیت در امور گمرکی، تسهیل در صادرات و واردات، کاهش قاچاق و اخذ درآمد بیشتر دولت به دلیل ایجاد این پنجره هستیم. ما باید از امکاناتی که به وجود آمده استفاده کنیم، هم برای اینکه بخش خصوصی و فعالان اقتصادی‌مان دچار سردرگمی نشوند و هم اینکه مدیرانی که جسارت کرده‌اند و کاری را شروع کرده‌اند دلگرم بشوند و مورد حمایت قرار گیرند.

تعامل کنفدراسیون صادرات با گمرک را چگونه می‌بینید آیا از نحوه ارتباط با مسئولان گمرک و پاسخ‌دهی آنان راضی هستید؟

به صراحت می‌توانم عرض کنم که در این دوره از فعالیت کنفدراسیون صادرات یکی از سازمان‌هایی که  بیشترین تعامل سازنده را با ما داشته و به نظرات کارشناسی ما توجه کرده گمرک ایران بوده است، خصوصاً در بحث قیمت‌های پایه صادراتی که منجر به تسهیل صادرات می‌شود. بحث ارزش پایه کالاهای صادراتی مشکلی بود که همیشه صادرکنندگان با گمرک داشتند زمانی به دلیل پیمان‌سپاری این موضوع اهمیت زیادی داشت ولی بعد از آن هم تبدیل به رویه شده بود و برای کاهش قیمت مقاومت‌هایی به وجود می‌آمد. خوشبختانه در این دوره ما توانستیم با مدیرکل دفترتعرفه و ارزش گمرک ایران توافق‌نامه مهمی را داشته باشیم که بنابر آن قیمت‌های ماهانه، فصلی یا براساس قیمت‌هایی که ممکن است بنا به شرایط بازارهای جهانی تغییر کند. ما اعلام و پیشنهاد ما در کمیته نرخ‌گذاری مطرح می‌شود و بیشتر پیشنهادات ما پذیرفته شده است. از اقدامات مثبت دیگر گمرک امضای توافق‌نامه با گمرک روسیه و ایجاد مسیر سبز گمرکی بین ایران و این کشور بود. روسیه مبنای واردات کالا را برای اخذ تعرفه واردات، نرخ سامانه گمرکی هر کشوری می‌داند و چون قیمت‌های ما درخصوص کالاهایی مانند میوه و  تره‌بار و کشاورزی قیمت‌های واقعی نبود صادرکنندگان با مشکلات جدی برای صادرات کالایشان به روسیه مواجه بودند که خوشبختانه با اجرای توافق‌نامه مسیر سبز گمرکی مشکلی جدی از سر راه صادرکنندگان به روسیه برداشته شد. موضوعی که نشان می‌دهد تعامل با بخش خصوصی و شنیدن حرف‌های افرادی که به هر حال مرجع اعلام شرایط واقعی هستند می‌تواند باعث منفعت کل اقتصاد کشور شود. ورود موقت هم که یکی از موضوعات است که در دولت قبل کلاً متوقف شده بود و در این دولت خوشبختانه مجدداً راه‌اندازی شد. موضوعی که در کاهش قیمت تمام شده کالاهای صادراتی تاثیرگذار است. تسهیل در ورود موقت و اجازه ورود موقت باعث این شد که صادرکنندگان بتوانند از قیمت‌های رقابتی‌تری در تولیداتشان بهره‌مند شوند. البته نمی‌توان گفت که الان درخصوص صادرات شرایط صددرصد ایده‌آل است ولی الان اگر ضعفی هست گوش شنوایی هم وجود دارد که در صدد رفع مشکلات باشد.

عمده‌ترین مشکلات شما درحال حاضر درخصوص صادرات چیست و چه راهکارهایی پیشنهاد می‌کنیده بتوانیم به وسیله آن وضعیت صادرات غیرنفتی ارتقاء و بهبود ببخشیم؟

ما در حوزه صادرات کمترین مشکل را با گمرک داریم، ولی در برخی بخش‌ها مشکلاتی وجود دارد که گمرک باید برای آنها چاره‌ای بیندیشد. یکی از موضوعات مهم بحث مرجوعی فرش‌های ایرانی است که به دلیل تغییر و تحولاتی که در بازارهای صادراتی به وجود آمده است بسیاری از فرش‌های صادراتی ما عملاً در بازارهای خارجی به فروش نرفته و در انبارها رسوب پیدا کرده است و صادرکنندگان مجبورند این فرش‌ها را به کشور مرجوع کنند. به  دلیل اینکه برخی از این فرش‌ها زمان بسیاری از تاریخ صدورشان گذشته و فرش‌ها مربوط دهه‌های قبل است، برای پروسه مرجوعی فرش‌های صادراتی باید برای آنها اظهارنامه وجود داشته باشد و اگر اظهارنامه صادراتی نداشته باشد به عنوان یک کالای وارداتی به آن نگاه می‌شود، ما معتقدیم که کالای ایرانی که هویت ایرانی دارد و در  گمرک به عنوان کالای ایرانی شناخته می‌شود. اعم از اینکه اظهارنامه دارد یا ندارد باید اجازه برگشت به کشور را داشته باشد زیرا این کالا در داخل کشور تولید شده است و حالا صادرکننده نباید دچار فرآیند سخت و پیچیده شود یا امکان ورود نداشته باشد. نکته بعدی استرداد است که می‌تواند به صادرات کمک کند. در بحث ارزش افزوده نیز معتقد هستیم که استرداد ارزش افزوده می‌تواند به گمرک واگذارشود تا مشکلات امروزی برطرف شود. البته این در حیطه اختیارات گمرک نیست، ولی امیدواریم این موضوع برطرف شود، یعنی با مصوب شدن لایحه مجلس که طبق آن قرار است مالیات بر ارزش افزوده به مالیات بر  تبدیل شود، این موضوع به گمرک واگذار شود تا بتواند از محل وجوه مالیات بر مصرف استرداد ارزش افزوده را سرعت ببخشد و در بحث صادرات بر بهبود قیمت تمام شده و همچنین در مورد گردشگران که می تواند در موقع خروج از کشوری پرداختی را که می‌کند دریافت نماید مانند همه دنیا تاثیری در ارتقا وضعیت اقتصادی کشور داشته باشد.  

منبع: گمرک ایران